Opinión en Galicia

Buscador


autor opinión

Editorial

Ver todos los editoriales »

Archivo

O galeno molgués fuxido a México

viernes, 27 de abril de 2018
Testemuñas da Memoria
Antonio Fernández Carnicero, o galeno molgués fuxido a México

Ata o máis inocente sabe que se colle unha cadea e ve o primeiro elo, o primeiro aro, este vai prendido a outro e ó seguinte e ó seguinte, así ata o remate, polo que axiña chega á conclusión de que todo nesta vida está conectado como unha sucesión de elos. Cando empecei a fochicar pola Internet sobre as etapas máis antigas e máis escuras do século XX en Baños de Molgas, uns asuntos leváronme a outros e unhas noticias enlazaban con certos acontecementos. Como levo uns días na busca e captura de información sobre a época da Guerra Civil e da represión franquista, pouco a pouco, páxina web a páxina web atopo novidades ou reportaxes máis que interesantes e completamente descoñecidos para min. Tan interesantes que, pola miña parte, merecen un redescubrimento ou un certo coñecemento de algúns veciños do meu concello.

Así, hai pouco, atopeime cun médico molgués -que eu non sabía que existía- que ó non comungar co réxime fascista acosárono e perseguírono de tal maneira que non lle quedou outra que emigrar forzosamente para o outro lado do charco. Como moitos máis naqueles tempos.

Antonio Fernández Carnicero naceu ás dez da mañá do 7 de xullo de 1904 en Baños de Molgas, froito do matrimonio formado por Carmen Carnicero e Antonio Fernández Ramos, que era o médico da vila molguesa. Tivo catro irmáns; tres mulleres (Cándida, Contempla e Aser, falecida por tifo ós 16 anos de idade) e un home (José, farmacéutico)

Antonio Fernández Carnicero quixo seguir os pasos do seu pai e para iso marchou para Santiago de Compostela a estudar medicina. Rematou a carreira en 1925. Un ano máis tarde casa con María Bouzas Pérez, unha rapaza de Allariz, ó mesmo tempo que lle confesa ós seus pais de exercer a profesión no propio Baños de Molgas “para ser unha persoa respectable”, ganar bastante diñeiro e acomodarse a un estado social, do cal non quere falar e que tampouco quere describir na carta que lle mandou ós seus proxenitores, por se as moscas. Con isto referíase, por suposto, ás súas ideas políticas.

Resulta que en Santiago contactara con xentes do Partido Comunista e estaba convencido de loitar coas súas ideas para un mundo mellor e máis xusto ó lado dos máis necesitados. E tanto que cumpriu, xa que, instalado xa como médico en Ourense (asinou un contrato de traballo coa compañía Vías e Construcciones, S.A.), máis en concreto, na rúa Vicente Risco, enfronte da estación, no antigo concello de Ponte Canedo, os luns tiña consulta gratuíta para as familias máis pobres. Algo moi semellante ó que realizaría máis tarde o doutor Luis Gallego.

O 17 de agosto de 1933, e por medio tamén dunhas consultas médicas, coñecería a unha familia portuguesa que, máis tarde, terían protagonismo na súa fuga ó exilio. Porque entre 1931 e 1932 faría xa públicas as súas ideas políticas ó participar na edición dun xornal obreiro chamado El Soviet (o nome xa o di todo).

Así é que tan axiña como chegou o golpe de estado de 1936, os falanxistas lanzáronse a cachón sobre a súa vida, sobre a súa familia. Polo que non lle quedou outra que coller o seu Fiat Topolino e darlle sebo ós pés ou fuxir coma can con vincha ó rabo con destino á “raia seca”. Axiña tivo que apearse do Topolino debido a que as estradas xa estaban máis que controladas, máis que vixiadas. Botouse a andar a través dos montes. Cando intentou pasar a noite nun hotel da rúa Magdalena de Chaves, as autoridades portuguesas atrapárono. É aquí, entón, cando contacta con esa familia portuguesa que falabamos liñas atrás e que debido á boa liñaxe da mesma conseguiu chegar a Lisboa para cruzar axiña o Atlántico. Fixo unha paradiña en Cuba para que lle deixaran cartos e marchou definitivamente para México, a onde chegou o 19 de xaneiro de 1937. Alí exerceu ó momento de galeno porque un descoñecido conseguira salvar o título de médico dos rescaldos, da borralla do seu domicilio -arrasado polos falanxistas- e remitírallo para alá o seu irmán.

Consegue reunir en México á súa familia (muller e dous fillos: Roberto, de cinco meses e Antonio, de tres anos), que conseguiron salvarse de milagre da represión dos falanxistas. Outros familiares achegados foron asasinados nas primeiras semanas xa do inicio da guerra. Había que empezar a dar escarmento canto antes. Para meter medo.

En México prosegue co seu activismo político e cultural participando na revista Vieiros, que editou catro números entre 1959 e 1968. Por certo, no primeiro número tamén participaron Domingo García Sabell, Otero Pedrayo, Florentino Cuevillas e Ramón Cabanillas, auténticas institucións literarias galegas. A revista estaba dirixida por Luis Soto, o cineasta de Cartelle Carlos Velo e o poeta Florencio Delgado.

O seu fillo máis vello, Antonio, tamén foi logo médico en México e un dos seus netos, Antonio Armonía, é guionista cinematográfico, que en algún dos seus filmes xa deixou caer algo sobre o seu avó e desde hai uns anos seica prepara outro proxecto centrado na súa familia, e no que imaxinamos que teña un papel destacado a figura do seu avó exiliado. E, por que non, ó mellor ata este neto pode ter tamén o seu protagonismo nestes Testemuñas. En principio xa estou intentando entrar en contacto con el.
Rivas Delgado, Antonio
Rivas Delgado, Antonio


Las opiniones expresadas en este documento son de exclusiva responsabilidad de los autores y no reflejan, necesariamente, los puntos de vista de la empresa editora


PUBLICIDAD
ACTUALIDAD GALICIADIGITAL
Blog de GaliciaDigital
ACTUALIDAD FONMIÑÁ
Blog Fonmiñá
PROMOCIÓN
PUBLICACIONES
Publicaciones
Publicaciones Amencer
Revista Egap
Obradoiro de Artesania