Notas de prensa

Xosé López, Premio Diego Bernal 2027: unha vida entre as redaccións, as aulas e a investigación do xornalismo

O premio supón un recoñecemento especialmente significativo para a FaCom, onde Xosé López desenvolveu unha parte fundamental da súa carreira e contribuíu á formación de numerosas xeracións de profesionais da comunicación. Pero tamén permite poñer en valor unha traxectoria que transcende o ámbito universitario: a súa é unha carreira construída desde o coñecemento directo das redaccións, a reflexión académica sobre a profesión e a investigación dos cambios que están a transformar o xornalismo.

De xornalista a profesor e investigador

Antes de incorporarse á universidade, Xosé López exerceu durante dúas décadas como xornalista en distintos medios galegos, entre eles A Nosa Terra, El Ideal Gallego e La Voz de Galicia. Neste último xornal dirixiu durante oito anos a delegación de Santiago de Compostela.

A experiencia profesional foi así o punto de partida dunha carreira universitaria na que o xornalismo nunca deixou de ser o centro da súa actividade. Na USC doutorouse coa tese O papel das publicacións locais na Galicia de fin de século (1990-1993), dirixida por Margarita Ledo Andión e Xosé Ramón Barreiro Fernández. É precisamente nesta conexión entre xornalismo, territorio e transformación tecnolóxica onde se pode entender boa parte da súa contribución académica. A súa investigación abordou a prensa local e de proximidade, a evolución dos medios, os cibermedios e os efectos das tecnoloxías dixitais sobre a produción, distribución e recepción da información.

Un dos impulsores dos estudos sobre medios dixitais na USC

Xosé López foi unha figura clave na creación e consolidación de Novos Medios, grupo de investigación nacido en 1999 no seo da Facultade de Ciencias da Comunicación da USC. Desde os seus primeiros anos, o grupo situou no centro da súa actividade o estudo da relación entre tecnoloxía e comunicación e dos cambios que esta relación provoca na produción, difusión e recepción dos contidos.

A súa traxectoria investigadora acompaña, deste xeito, a propia evolución do ecosistema mediático: desde os primeiros procesos de dixitalización ata os medios nativos dixitais, as redes sociais, os dispositivos móbiles e, máis recentemente, a irrupción da intelixencia artificial. Xosé López non se limitou a estudar a transformación dixital do xornalismo cando esta comezou, senón que continuou acompañando os cambios da profesión ata os debates actuais sobre IA, algoritmos e desinformación.

A súa influencia esténdese ademais á formación de novos investigadores. Na súa traxectoria académica dirixiu traballos doutorais centrados nas narrativas dixitais e nos medios e participou na formación dunha comunidade investigadora que hoxe continúa desenvolvendo novas liñas de estudo.

Un premio que recoñece tamén unha maneira de entender o xornalismo

A APG destaca no seu acordo non só a amplitude da súa carreira, senón tamén a súa capacidade como mestre de xornalistas e divulgador, así como a humildade coa que desenvolveu unha traxectoria profesional e académica de gran dimensión.

O Premio Diego Bernal 2027 recoñece, por tanto, moito máis que unha sucesión de cargos, publicacións ou proxectos. Recoñece unha maneira de entender o xornalismo como profesión que debe ser coñecida, estudada e transmitida; unha concepción na que a experiencia das redaccións, a formación universitaria e a investigación científica se retroalimentan.

Para a FaCom, a distinción é tamén unha oportunidade para reivindicar ese legado e para celebrar a figura dun profesor que contribuíu decisivamente a construír unha cultura académica arredor do xornalismo e dos medios dixitais na USC.

"Desde a FaCom queremos trasladar a Xosé López a nosa máis sincera felicitación por este recoñecemento e celebrar con toda a comunidade universitaria un premio que honra unha longa dedicación ao xornalismo, á universidade e á formación das novas xeracións de profesionais da comunicación", conclúen dende o centro.