
Esta falta de información dificulta a avaliación dos riscos asociados a cada opción e complica a toma de decisións nas fases iniciais de deseño dos barcos.
Para darlle resposta a este reto, persoal investigador do Centro de Investigación en TecnoloxÃas Navais e Industriais (CITENI), situado no Campus Industrial de Ferrol, desenvolveu unha metodoloxÃa que permite identificar, clasificar e priorizar riscos en escenarios con información limitada.
O traballo recóllese no artigo “Hybrid Methodology for Alternative Fuels Risk Assessment”, publicado na revista Fuels. A investigación está vinculada á actividade cientÃfica desenvolvida tamén na Escola Técnica Superior de Náutica e Máquinas (ETSNM) da Universidade da Coruña (UDC) e forma parte do doutoramento industrial que o investigador do CITENI José Miguel MahÃa realiza en colaboración con CT Ingenieros. O estudo está asinado conxuntamente cos membros do grupo de EnxeñarÃa Enerxética (INGEN) Ignacio Arias e Manuel Romero, e conta, ademais, coa participación de Sandrina Pereira, da Escola Superior Náutica Infante D. Henrique (ENIDH), de Portugal, froito da colaboración establecida durante unha estadÃa internacional do investigador.
Unha ferramenta para decidir cando faltan datos
“Un dos principais retos na descarbonización do sector marÃtimo é avaliar os riscos asociados aos novos combustibles para a súa adopción a bordo, asà como a toma de decisións entre diferentes alternativas nun contexto marcado pola escaseza de datos”, explica José Miguel MahÃa. “Esta metodoloxÃa xorde precisamente para darlle resposta a esa necesidade, proporcionando unha ferramenta estruturada que permite analizar os riscos mesmo cando a información é limitada, o que facilita unha toma de decisións máis sólida desde as primeiras etapas de deseño”, engade.
A metodoloxÃa, denominada MAHI (methodology for alternative-fuels hazard identification), propón un novo marco de análise dos riscos asociados aos combustibles marÃtimos alternativos. A súa principal achega é o desenvolvemento dunha ferramenta que permite avaliar e comparar riscos sen necesidade de contar con datos cuantitativos completos. Para iso, integra nun único proceso distintas técnicas de análise de riscos xa empregadas en ámbitos industriais, como a identificación de perigos en sistemas complexos (hazard identification, HAZID) e a análise de desviacións no funcionamento de procesos (hazard and operability study, HAZOP).
O sistema combina a avaliación da probabilidade e do impacto dos distintos escenarios co coñecemento experto, o que facilita cotexar alternativas tecnolóxicas e definir prioridades nun contexto marcado pola incorporación de novos combustibles e a transición enerxética do transporte marÃtimo.
Esta metodoloxÃa permite comparar as consecuencias de fugas, explosións ou incidentes relacionados cos combustibles alternativos antes de que ocorran. É dicir, confronta distintos escenarios posibles como, por exemplo, unha fuga de amonÃaco no seu sistema de almacenamento –cun elevado impacto debido á súa toxicidade– fronte a un fallo nos sistemas de almacenamento de metanol ou de gas natural licuado (GNL), e facilita asà unha avaliación comparativa dos riscos de grande utilidade á hora de decidir que combustible empregar no buque.
Deste xeito, a MAHI identifica os aspectos máis relevantes desde o punto de vista da seguridade e estrutura a análise de forma máis completa, mesmo en ausencia de datos históricos suficientes. O seu obxectivo é establecer prioridades e apoiar a toma de decisións nun momento clave para o sector, marcado pola incorporación de novos combustibles e pola necesidade de avanzar cara á descarbonización.
Investigación aplicada ao sector marÃtimo
Os resultados do estudo reforzan a liña de investigación do grupo e do CITENI en seguridade operacional e descarbonización marÃtima. O traballo achega ferramentas que facilitan adoptar novas tecnoloxÃas enerxéticas nun sector crucial para reducir as emisións globais, en que a toma de decisións nas fases iniciais de deseño dos barcos resulta determinante para a súa viabilidade futura.
A exposición 'As estacións do ano na arte galega dos séculos XX e XXI' pecha as súas portas no Museo Centro Gaiás o domingo 6 de setembro con máis de 36.000 visitas desde a súa inauguración. Concibido e comisariado pola artista e investigadora Mónica Alonso, o proxecto destaca polo seu deseño innovador, que constrúe un percorrido sensorial para mergullarse na arte contemporánea. Máis de 80 obras de 63 artistas dan forma a un itinerario que transita polas paisaxes, sÃmbolos e lembranzas asociadas ao paso do tempo e os cambios entre a primavera, o verán, o outono e o inverno en Galicia.
Galicia continúa a manter o liderado na taxa de escolarización 0-3 por cuarto curso consecutivo, cun 64 %. Os datos do Ministerio de Educación, Formación Profesional e Deportes referentes ao perÃodo lectivo 2026-2026 consolidan este primeiro posto, con 14 puntos por riba da media nacional. Ademais, Galicia é a única comunidade autónoma que está por encima da barreira do 60 % en niveis de escolarización no primeiro ciclo de Educación Infantil e supera en case 20 puntos o obxectivo da Unión Europea para o ano 2030, que é do 45 %. Estas cifras colocan a Galicia como referente no apoio ás familias e á infancia e son posibles grazas a medidas como a gratuidade das escolas infantÃs.